Üzümsü Meyvelerin İnsan Beslenmesindeki Önemi
Üzümsü
meyvelerin insan sağlığı açısından önemi büyüktür. Üzüm, yüksek şeker
içeriğinden dolayı, kalori değeri yüksek bir besin maddesidir. Ahudunun
meyveleri romatizmalılar için faydalı olup suyu da soğuk
algınlığı ve ateşli hastalıklarda
kullanılabilir…
Üzüm,
yüksek şeker içeriğinden dolayı, kalori değeri yüksek bir besin maddesidir.
Ayrıca mineral maddelerden kalsiyum, potasyum, sodyum ve demir yönünden
zengin olduğu gibi bazı vitaminler (A, B1, B2, Niacin
ve C vitaminleri) yönünden de önemli bir kaynak olarak kabul edilmektedir.
Ancak üzümün beslenme değerini oluşturan maddelerin niteliği ve miktarı,
taze veya işleme sonucunda dönüştüğü mamul ürüne bağlı olarak değişmektedir.
Yaş üzüm ile karşılaştırıldıklarında, kuru üzüm ve pekmez, daha az su
içerdiklerinden daha yüksek kalorili, demir ve kalsiyum mineralleri
bakımından daha zengindirler. Kurutma ve üzüm suyuna işleme sırasında,
özellikle A ve C vitaminlerinde önemli kayıplar meydana gelmektedir. Verilen
besin değerleri ile ilişkili olarak üzüm, bazı karaciğer hastalıkları ile
kansızlığın tedavisinde etkilidir. Yüksek tansiyonu kontrol altında tutar.
Ayrıca içerdiği meyve asitleri ve lifli yapısı ile mideye zarar vermeden
böbrek ve barsak sisteminin çalışmasını düzenler, kanın temizlenmesine
yardımcı olur. Yüksek kalori içeriğine karşın, çok düşük miktarlarda yağ ve
protein içerdiğinden ideal bir diyet besinidir (1).
Bütün
üzümsü meyveler gibi Ahududunun da çok değişik değerlendirme şekilleri
vardır. Taze tüketimlerinin yanında endüstriye uygunluğu ekonomik olarak
önem kazanmasına neden olmuştur. Meyve suyu sanayisinin en gözde
meyvelerinden birisidir. Konservecilikte, derin donduruculukta, pasta ve
şekerleme alanlarında, reçel, marmelat ve dondurmacılıkta vb. gibi sahalarda
çok yoğun bir tüketim materyalidir.
Ahududunun insan sağlığı açısından önemi büyüktür. İdrar getirici ve bağırsak temizleyici özelliklere sahiptir. Ahududunun şeker yapısı levülöz tipinde olduğundan şeker hastalarına verilebilir. Romatizmalılar için meyveleri faydalı olup suyu da soğuk algınlığı ve ateşli hastalıklarda yararlıdır. Meyvelerinden elde edilen şurup eczacılık tekniğinde ilaçlara tat ve koku vermede kullanılır. Meyvesi organik asitler, şekerler ve C vitamince zengindir. İştah açıcı, idrar söktürücü ve kuvvet verici olarak taze halde kullanılır (2).
Ülkemizin hemen hemen her bölgesinde yabanisine rastlamak mümkün olan
böğürtlenin sofralık olarak taze tüketimi yanında sanayiye uygunluğu
yetiştiriciliğinin önem kazanmasını sağlamıştır. Çok çeşitli işleme tekniği
açısından tarıma dayalı sanayi kuruluşları için
ekonomik bir çeşit olan böğürtlenin meyve suyu, reçel, marmelat,
konservecilik, pasta ve dondurma sanayisinde aranan bir üzümsü meyvedir.
Ayrıca içerdiği pektin maddesinden dolayı jöle yapımında aranılan bir tür
olma özelliğine sahiptir (3).
Frenküzümleri daha çok endüstride kullanılmaktadırlar. Taze meyve olarak tüketimleri azdır. Gıda endüstrisine çok uygun bir üzümsü meyve türüdür. Tat, koku, vitamin ve diğer biyokimyasal özellikleri insan sağlığı açısından çok değerlidir.
Değerlendirme şekilleri; meyve suyu, konsantre, jöle, reçel, marmelat, komposto, şeker, pasta, dondurma, şarap ve şampanya, meyve esansı, meyveli yoğurt v.b. olmak üzere çok çeşitlidir (4).
Ziraat Yüksek Mühendisi